Slagkracht in de wijk: herziene versie van praktijkhandboek voor een integrale wijkaanpak
Een effectieve wijkaanpak vraagt om een eigentijdse werkwijze: domeinoverstijgend, gebiedsgericht, langjarig én in samenwerking.
Dat de ‘wijk’-pendule weer terugzwaait, blijkt ten eerste uit het woord ‘wijk’ zelf. In tegenstelling tot Rutte I t/m III rust hier duidelijk geen taboe meer op. Vogelaarallergie lijkt eindelijk genezen! Hiermee is het geografisch bewustzijn bij het Rijk terug van weggeweest. Dit is een besef dat generiek beleid kan leiden tot verdieping van de kloof tussen wijken en dat gebiedsgerichte beleidskeuzes onontbeerlijk zijn. Ten tweede belooft Rutte IV om een ‘brede domeinoverstijgende wijkaanpak’ op te zetten. Dit is hoopvol te noemen. Deze ambitie staat weliswaar in een bijzin, zonder verdere uitleg én op een nogal rare plek in het akkoord, maar toch. En welke beleidsambities vallen verder positief uit voor de aanpak van kwetsbare wijken? De Verhuurdersheffing wordt stapsgewijs afgebouwd, het Volkshuisvestingsfonds verlengd, en er komt meer geld voor wijkagenten en het voorkomen van leerachterstanden in kwetsbare wijken.
Genoeg plannetjes dus, verkruimeld door het akkoord en verdeeld over even zoveel ministeries. De vraag voor de komende tijd is dus vooral: zijn dit voldoende kruimels om een gebalanceerde maaltijd mee samen te stellen? En is het überhaupt een maaltijd of zijn het vooral kleine snacks om de honger kort mee te stillen. Kortom: zit hier een samenhangende visie achter en een interbestuurlijke samenwerking die fysieke aan sociale inzet in wijken gaat koppelen?
De vorm van het regeerakkoord doet dit niet vermoeden. Had Rutte niet beloofd dit keer een kort document te produceren op hoofdlijnen met een visie van de coalitie op de belangrijkste maatschappelijke thema’s? Helaas. Het is een oneindige lijst met politieke wensjes geworden. Ik zie hierin een parallel met de aanpak van kwetsbare wijken. Zonder gezamenlijke uitgangspunten, hoofddoelen en stip op de horizon, werken we toch vooral aan een projectencarrousel.
Maar laten we niet somber beginnen aan het nieuwe jaar. The devil is in the details, oftewel we wachten geduldig op de uitwerking. Hopelijk slaat Hugo binnenkort hard met zijn vuist op de tafel van de ministerraad, zoals dat destijds ook gebeurde bij de totstandkoming van het Grotestedenbeleid.
De allergie voor wijkaanpak is genezen. Laten we de komende jaren gezamenlijk werken aan een duurzaam herstel.
Jeroen van der Velden, werkt bij Platform31 aan de wijkaanpak.